Βάσω Αρτινοπούλου / Prof. Vasso Artinopoulou

new publication on restorative justice and violence against women

2012-02-04T05:00:00.000-08:00

Gavrielides, Th., & Artinopoulou, V., Restorative Justice and Violence against women. Comparing Greece and the United Kingdom. Asian Journal of Criminology
http://www.springerlink.com/content/wh4w6150262855l3/about/

New book on restorative justice

2012-02-04T04:56:00.000-08:00

Coming soon from DeSitter Publications, Canada an interesting book: Dr. Th. Gavrielides (ed) ' Rights and Restoration within Youth Justice'.
http://www.desitterpublications.com/rightsandrestoration.html

Chapter 12. Artinopoulou, V., Restorative Justice and Young Females in Greece.

βιβλιοπαρουσίαση Ιανός 9 Ιανουαρίου 2012

2012-01-08T15:44:00.000-08:00

Δευτέρα, 9 Ιανουαρίου 2012 22:00
IANOS Σταδίου 24

Παρουσίαση βιβλίου

Οι εκδόσεις ΗΡΙΔΑΝΟΣ παρουσιάζουν το βιβλίο της Μαρίας Τσαρούχα "Διαυγές κενό κεφάλι".

Θα προλογίσει η καθ. Εγκληματολογίας και Αντιπρύτανης Παντείου κα Βάσω Αρτινοπούλου. Την επιμέλεια του βίντεο έχουν : η Εύα Μύταλα και Διονύσης Χριστοφυλογιάννης.

http://www.ianos.gr/index.asp?park=ev&cat=40&cns=2&dopt=&key=2393

Βόλος -Εκδήλωση Ροταριανού Ομίλου 'Αργώ"

2012-01-08T15:36:00.000-08:00

Κυριακή 6 Νοεμβρίου εκδήλωση του Ομίλου με θέμα: Οικονομική κρίση και εγκληματικότητα.
Εισήγηση της Β. Αρτινοπούλου με τίτλο: Οι σκοτεινές όψεις της οικονομικής κρίσης. Ατομικές και συλλογικές ψυχοκοινωνικές επιπτώσεις.
Στην εκδήλωση επίσης συμμετείχαν οι κ.κ. Καθηγητής Γιάννης Πανούσης, ΕΚΠΑ, και Dr. Theo Gavrielides, Ph.D. (IARS Founder and Director, UK).
βλ. ενδεικτικά δημοσιεύματα του τύπου

http://e-thessalia.gr/?p=15072

http://www.rotary-argo.gr/cgi-bin/pages/page3.pl?arlang=Greek&arcode=111101095601&argenkat=%CD%DD%E1%20-%20%C1%ED%E1%EA%EF%E9%ED%FE%F3%E5%E9%F2

http://www.eleftheria.gr/index.asp?cat=12&aid=33869

\

Δήλωση για την Ελευθεροτυπία

2012-01-08T15:24:00.000-08:00

ΒΑΣΩ ΑΡΤΙΝΟΠΟΥΛΟΥ
καθηγήτρια, π. αντιπρύτανης Παντείου Πανεπιστημίου, καθηγήτρια Εγκληματολογίας, Τμήμα Κοινωνιολογίας
«Η ελευθερία του Τύπου, της έκφρασης και το δικαίωμα κριτικής συνιστούν τα θεμέλια μιας δημοκρατικής κοινωνίας και βασικές προϋποθέσεις για την πρόοδο και την ανάπτυξη. (Υπο)στηρίζονται, δε, από τη διεθνή, ευρωπαϊκή και εθνική έννομη τάξη. Η "Ελευθεροτυπία" στο χρονικό σημείο της έκδοσής της σηματοδότησε αυτήν ακριβώς την αδήριτη ανάγκη της θεμελίωσης της δημοκρατίας στη χώρα μας. Σημειολογικά, ακόμα και η καθημερινή επαφή του αναγνώστη με τον τίτλο της εφημερίδας επί τόσα έτη, συνέβαλε ουσιαστικά, όχι μόνο στην εξοικείωση, αλλά στην εσωτερίκευση του αγαθού της ελευθερίας του Τύπου και της έκφρασης. Σήμερα, στο ά-λογο της αβεβαιότητας της ύπαρξης της χώρας και της δοκιμασίας των θεσμών και υπό την επίδραση της οικονομικής, κοινωνικής, πολιτικής και αξιακής κρίσης, το κλείσιμο μιας ιστορικής εφημερίδας, μόνο επαύξηση της ανησυχίας δημιουργεί. Η ευρύτερη συρρίκνωση που παρατηρείται σε όλους σχεδόν τους τομείς της κοινωνίας μας και η ύφεση ή καλύτερα "ύπνωση" των όποιων αναπτυξιακών δυναμικών, δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να σηματοδοτήσει τη συρρίκνωση των θεμελιωδών δικαιωμάτων και κατ' επέκταση της ελευθερίας της έκφρασης. Πλουραλισμός στην έκφραση και κριτική στις δημόσιες πολιτικές αποτελούν ανάγκη και όχι πολυτέλεια στις σύγχρονες δημοκρατικές κοινωνίες».
ΠΗΓΗ: enet, Κυριακή 6 Νοεμβρίου 2011.

Ανοιχτό Πανεπιστήμιο Δήμου Χανίων, 16-12-11

2012-01-08T15:08:00.000-08:00

Κύρια Ομιλήτρια στην εκδήλωση του Ανοιχτού Πανεπιστημίου Δήμου Χανίων, με θέμα: "Στρατηγικές Αντιμετώπισης των ενδοοικογενειακών προβλημάτων", Χανιά, 16 Δεκεμβρίου 2011.
http://www.haniotika-nea.gr/website/includes/print.php?printid=85406

Πρόσκληση από την Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Ισότητας, Νεολαίας και Δικαιωμάτων του Ανθρώπου της Βουλής των Ελλήνων

2012-01-08T15:03:00.000-08:00

ΕΙΔΙΚΗ ΜΟΝΙΜΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΙΣΟΤΗΤΑΣ, ΝΕΟΛΑΙΑΣ

ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ

Πρόσκληση

για την Κα Β. Αρτινοπούλου στη συνεδρίαση της Επιτροπής με θέμα:

Η "Εξάλειψη των διακρίσεων κατά των γυναικών και το τέλος της βίας, λόγω φύλου», 29 Νοεμβρίου 2011. .

ΑΤΗ -Εκδοση Ψυχ-ιατρο-δικαστικής

2012-01-08T14:57:00.000-08:00

Κυκλοφόρησε το επιστημονικό περιοδικό ΑΤΗ, τρίμηνη έκδοση της Ψυχ-ιατρο-δικαστικής. Το πρώτο τεύχος σε μορφή pdf. Στήλη Θέσεις- Αντιθέσεις για την Επανορθωτική Δικαιοσύνη (σελ. 36, Αρτινοπούλου, Β.-Δουζένης, Α.) και βιβλιοκριτική για το βιβλίο Αρτινοπούλου, Β. Επανορθωτική Δικαιοσύνη (σελ. 39)
Η «Ἂτη» είναι τρίμηνη έκδοση Ψυχιατροδικα-στικής και συναφών επιστημών. Η Ψυχιατροδι-
καστική είναι ένας αναπτυσσόμενος διεπιστημονικός κλάδος ο οποίος μπορεί να συγκεράσει
ερευνητικά δεδομένα, προτάσεις και προβληματισμούς από την ψυχιατρική, νομική, ψυχολο-
γία, κοινωνιολογία, εγκληματολογία, κοινωνική ανθρωπολογία καθώς και την φιλοσοφία.
Σκοπός της «Ἂτης» είναι η ανάπτυξη γόνιμου διεπιστημονικού διαλόγου σχετικά με θέματα Ψυ-
χικής Υγείας, Δικαιοσύνης, Εγκληματικότητας και συναφών Κοινωνικών προβλημάτων, όπως
η ανάδειξη θεμάτων σχετικά με την προαγωγή των δικαιωμάτων στο χώρο της ψυχικής υγείας
και η επισήμανση καινοτόμων πρακτικών για την ενεργό προαγωγή τους. Δέχεται για δημο-
σίευση (κατόπιν κρίσης) Ελληνικές ή Διεθνείς πρωτότυπες ερευνητικές εργασίες, άρθρα σύ-
νταξης καθώς και ανασκοπήσεις, τεκμηριωμένες τοποθετήσεις και προτάσεις, παρουσιάσεις
ενδιαφέροντων περιστατικών, βιβλιοκριτικές και γράμματα αναγνωστών.
; “Ate” is a quarterly publication
“Ate” is a quarterly publication on Forensic
Psychiatry and related sciences. Forensic
Psychiatry is a developing cross-disciplinary
field blending research, recommendation and
question-raising from the aspect of psychiatry,
law, psychology, sociology, criminology,
social anthropology and philosophy.
“Ate” journal aims to develop constructive
cross-disciplinary dialogue on issues relating
to Mental Health, Justice, Criminology and
related sociological problems, such as
concerns about human rights support in the
field of mental health and the indication of
innovative practices for the application of
this support. It will publish (after evaluation)
Greek and International original research,
articles and surveys, documented opinions
and recommendations, presentations of
interesting case studies, book reviews and
readers’ letters.

εκδηλώσεις -ομιλίες

2012-01-08T14:26:00.000-08:00

Εισήγηση στο Διεθνές Συνέδριο Εγκληματολογίας (Πάντειο Πανεπιστήμιο, 21-22 Οκτωβρίου 2011) με θέμα: Ο ρόλος του εγκληματολόγου στην πρόληψη της εγκληματικότητας και την αρωγή των θυμάτων.

εκδηλώσεις -ομιλίες

2012-01-08T14:23:00.000-08:00

Εισήγηση σε Ημερίδα με θέμα: Αστυνομία και Ανθρώπινα Δικαιώματα

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΟΜΟΣΠ0ΝΔΙΕΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΗΜΕΡΙΔΑΣ

«Αστυνομία και Ανθρώπινα δικαιώματα»

Αθήνα, 12 Οκτωβρίου 2011

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΗΜΕΡΙΔΑΣ

«Αστυνομία & Ανθρώπινα Δικαιώματα»

Προεδρεύων: κ. Γιώργος ΣΑΒΒΙΔΗΣ, Πρόεδρος Πανελλήνιας

Ομοσπονδίας Ενώσεων Συντακτών

09:45 Έναρξη εργασιών

09:55 Χαιρετισμός- Καλωσόρισμα από Διευθυντή Διεύθυνσης

Αστυνομικών Επιχειρήσεων Αττικής Υ/γου κ. Σπύρου

ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ.

10:00 Χαιρετισμός από κ. Μανόλη ΓΛΕΖΟ

10.10 Ομιλία Προέδρου Π.Ο.ΑΣ.Υ. κ. Χρήστου ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΥ

10:20 Ομιλία Προέδρου Π.Ο.ΑΞΙ.Α. κ. Δημήτρη ΓΕΩΡΓΑΤΖΗ

10:30 Χαιρετισμός Υφυπουργού Προστασίας του Πολίτη

κ. Μανόλη ΟΘΩΝΑ

10:40 Χαιρετισμός Αρχηγού Ελληνικής Αστυνομίας Αντ/γου κ.

Ελευθέριου ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ

10:50 Εισήγηση Καθηγήτριας Εγκληματολογίας, π. Αντιπρυτάνεως

ΠΑΝΤΕΙΟΥ Πανεπιστημίου κας. Βάσως ΑΡΤΙΝΟΠΟΥΛΟΥ, με

θέμα «Τα όρια καταστολής σε μια Δημοκρατική Κοινωνία»

11:10 Διάλειμμα

11.20 Εισήγηση Νομικού κ. Δημήτρη ΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΥ με θέμα

«Οι σύγχρονες προκλήσεις του ελληνικού περιβάλλοντος

ασφαλείας οδηγούν την Ελληνική Αστυνομία αναπόφευκτα

σε στρατηγικό αναπροσανατολισμό»

11:40 Εισήγηση Υ/Α κας. Βασιλικής ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ με θέμα

«Ο Αστυνομικός εν μέσω Κοινωνικής –Οικονομικής κρίσης : Μια

Κοινωνιο-ψυχολογική προσέγγιση »

12:00 Παρεμβάσεις προσκεκλημένων - συζήτηση

12:45 Κλείσιμο συνεδρίας από τον προεδρεύοντα

Αγανακτισμένοι: Ενα νέο κοινωνικό κεφάλαιο;

2011-06-19T13:07:00.000-07:00

Αρθρο στο περιοδικό 'Μεταρρύθμιση' 19/6/2011
http://www.metarithmisi.gr/el/readText.asp?textID=1579

TA NEA On-line - ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Μπάλα, θέαµα και βία

2011-05-31T13:49:00.000-07:00

TA NEA On-line - ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Μπάλα, θέαµα και βία

TA NEA On-line - Η αστοχία ενός γιαουρτιού

2011-04-01T04:56:00.000-07:00

TA NEA On-line - Η αστοχία ενός γιαουρτιού

TA NEA On-line - ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Η (απ)αξία του νόµου

2011-03-03T23:46:00.000-08:00

TA NEA On-line - ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Η (απ)αξία του νόµου

TA NEA On-line - ΤΡΊΤΗ ΑΠΟΨΗ Η εξουσία της φτώχειας

2011-01-31T04:28:00.000-08:00

TA NEA On-line - ΤΡΊΤΗ ΑΠΟΨΗ Η εξουσία της φτώχειας

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΝΤΕΙΟ /ΓΕΩΡΓΙΟ ΦΡΑΓΚΟΥΔΗ - GEORGIOS S. FRANGOUDIS_07.flv

2011-01-07T10:55:00.000-08:00

IARS AT PANTEION CONFERENCE

2010-12-13T02:21:00.001-08:00

http://www.iars.org.uk/content/60-years-european-convention-human-rights-iars-athens-conference

Panteion Conference on Human Rights, December 17th, New Acropolis Meusum

2010-12-12T05:38:00.000-08:00

PANTEION UNIVERSITY OF SOCIAL AND POLITICAL SCIENCES

CONFERENCE PROGRAMME

Conference theme: 60 years from the European Convention on Human Rights. Current Trends on Human Rights

17^th of December 2010-Ampitheatre of New Museum of Acropolis

09.00-09.30 Registration

09.30-10.30 Opening ceremony-Welcome addresses

- Professor Panagiotis Tsiris, Rector of Panteion University

- Charis Kastanides, Minister of Justice, Transparency and Human Rights

- Georgios Kalamidas, President of Areios Pagos ( Hellenic Supreme Court of Civil

and Penal Law)

- Ioannis Karavokyris, President of Court of Auditors

- Ioannis Tendes, General Persecutor of Areios Pagos

- Fokeon Georgakopoulos, President of the Legal Council of Hellenic State

- Constantinos Petropoulos, General Commissioner of Administrative Courts

10.45-11.30 Opening statement

- Christos Rozakis, Vice-president of the European Court of Human Rights

“European Union’s accession to the European Convention on Human Rights”

11.30-13.00 1st Session

Current Trends on the Case Law of the European Court of Human Rights

Chair: Georgios Panagiotopoulos, Honorary President of State Council

Speakers:

- Stavroula Ktistaki, State Council Associate Judge, Associate Professor of the Dpt

of Social Administration of Democritus University of Thrace

“ The protection of social rights in the light of the case law of the European Court

of Human Rights”

- Chrysoula Moukiou, Lecturer of the General Law Dpt of Panteion University

“ The case law of the European Court of Human Rights as a lever of the

constitunional revision “

- Kyriaki Paraskevopoulou, Associate Judge of the Legal Council of Hellenic State

“ The civil nature of the right according the article 6 of the European Convention

on Human Rights and the civil servants' status”

13.30-15.00 2nd Session

From Puritive to Restorative Justice

Chair: Panagiotis Brakoumatsos , President of the Greek Attorneys' Association

Speakers:

- Dr. John Winterdyk, Trustee, Associate Professor, f. Head of Department of Justice Studies, Mount Royal University, Calgary, Canada

“60 years of juvenile justice within a human rights context: Looking for the 'balance'”

- Dr. Theo Gavrielides, Director IARS, Visiting Senior Research Fellow, Social Sciences Department, ICCCR, Open University, Visiting Scholar, Department of Justice Studies, CCJR, Mount Royal University

“Human Rights and Restorative Justice”

- Dr. Vasso Artinopoulou, Associate Professor of Criminology, Vice Rector of Panteion University: “Offenders' and victims' rights: The Restorative Justice's 'bridge' “

15.00 Buffet lunch

There will be simultaneous interpretation

TA NEA On-line - [ ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ ] Εθισµένοι στο έγκληµα

2010-12-08T08:46:00.000-08:00

TA NEA On-line - [ ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ ] Εθισµένοι στο έγκληµα

Νεες κυκλοφορίες

2010-11-17T12:31:00.000-08:00

Δύο νέα βιβλία κυκλοφόρησαν τον Νοέμβριο 2010.
- Επανορθωτική Δικαιοσύνη: Η πρόκληση των σύγχρονων δικαιικών συστημάτων. Νομική Βιβλιοθήκη 2010, πρόλογος: Dr. Theo Gavrielides

- Σχολική Διαμεσολάβηση. Εκπαιδεύοντας τους μαθητές στη διαχείριση της βίας και του εκφοβισμού. Νομική Βιβλιοθήκη 2010.

cv english 2012

2010-09-13T12:08:00.000-07:00

Dr. Vasso ARTINOPOULOU,Ph.D.

PANTEION UNIVERSITY OF SOCIAL AND POLITICAL SCIENCES

SOCIOLOGY DEPARTMENT

136 SYNGROU AV., 17671 ATHENS

tel. +30 2109201019

email: vasiliki.artinopoulou@panteion.gr,

Status- Current position

· f. Vice Rector of Economic Affairs and Development, Panteion University of Social and Political Sciences, Athens, Greece (2009-2011)

· Professor of Criminology, Sociology Department

Studies

-Degree in Sociology, Panteion University of Social and Political Sciences (1985)

-Masters (MA) in Criminology (1986)

-Degree in Pedagogy (1987)

-Ph. Dissertation. Doctorate in Criminology, Panteion University 1994

Fields of interest

Publications and research done on: restorative justice, social mediation, juvenile delinquency, gender issues, social movements, family violence, victimology.

Publications (indicatively listed)

a. books

· Artinopoulou, V. (2010) Restorative Justice, A challenge for criminal justice systems. Nomiki Bibliothiki Publications, Athens,p. 195 (in greek), preface by Dr. Theo Gavrielides

· Artinopoulou, V. (2010) School mediation, Training pupils in dealing with violence and bullying. Nomiki Bibliothiki Publications, Athens, p. 160 (in greek)

· Artinopoulou, V. Domestic violence against women. Nomiki Bibliothiki Publications, Athens 2006, p. 210 (in greek).

· Artinopoulou, V. & Papatheodorou, Th. Sexual Harassment against women in Greece. Nomiki Bibliothiki Publications, Athens 2006, p. 187 (in greek)

· Artinopoulou, V. School Violence in Greece. Research overview and coping strategies, in E. Debarbieux and C. Blaya (ed), Violence in schools. Ten approaches in Europe, Paris ESF, 2001, pp.111-26.(in English and French)

· Artinopoulou, V. School violence. Research and policies in Europe. Metaihmio Publications, Athens 2001 (in greek)

· Artinopoulou, V. New Social Movements- A criminological perspective. Nomiki Bibliothiki Publications, Athens 2000 (in greek)

· Artinopoulou, V. and Magganas A. Victimology and Aspects of Victimization. Nomiki Bibliothiki Publications, Athens 1996 (in greek)

b. Other publications (book chapters, peer review journals, etc) (indicatively cited)

· Artinopoulou, V. & Gavrielides, Th. (2012) Restorative Justice and Family Violence, Asian Journal of Criminology (forthcoming).

-Artinopoulou, V (2012) Young Females in Custody. The greek experience. In Th. Gavrielides (ed) Youth and Restoration. De Sitter Publication, Canada 2012

-. Artinopoulou, V. (2011) Bullying and cyberbullying in Greece , in Thanos & Kourkoutas (eds) School violence and delinquency: Psychosocial dimensions and interventions, Topos Editions (in greek)

- Artinopoulou, V. & Petoussi, V. (2011) Legalism and Paternalism in Greece: Powerful Trends in the Reification of Risk in the treatment of juvenile offenders. In In François, A., Massin, V., Niget, D. (eds) Violences juvéniles sous expertise(s), XIXe-XXIe siècles / Expertise and juvenile violence, 19th-21st century, Presses Universitaires de Louvain.

- Artinopoulou, V. (2011) Restorative Justice and Human Rights: One step forward of two steps back? In collective volume "The way to justice" Aristotle University of Thessaloniki, Editions Ant. Sakoula.

· Artinopoulou, V. (2010) Victim Offender Mediation in Family Violence cases- The greek experience. In European Best Practices of Restorative Justice in the Criminal Procedure. Conference Publication, Ministry of Justice and Law Enforcement of the Republic of Hungary, Budapest, pp.177-186.

· Artinopoulou, V. (2010) Victims of crime in Contemporary Greece, In St. Alexiadis’ Honorable Volume, Sakkoulas editions, (in English).

· Artinopoulou, V. & Petoussi, V. (2010) Legalism and paternalism in Greece: Powerful trends in the reification of risk and the treatment of juvenile offenders. In François, A., Massin, V., Niget, D. (eds) Violences juvéniles sous expertise(s), XIXe-XXIe siècles / Expertise and juvenile violence, 19th-21st century, Presses Universitaires de Louvain, (in press).

· Artinopoulou, V. (2010) The gray zones of restorative justice. In J. Farsedakis’ honorable volume, Athens (in press)

· Artinopoulou, V. and Farsedakis, J. (2006) La violence contre les femmes exercée par leurs conjoints ou compagnons. In: Une criminologie de la Tradition a l’Innovation. Editions Larcier, 2006, pp. 81-87.

Other positions

· President of Board at the “Central Scientific Council of Prisons” Ministry of Justice, Transparency and Human Rights (2009-2011 ).

· Vice President of Board at Organisation against drugs, Ministry of Health and Social Care (2010- )

· National Representative at CDPC, Council of Europe 2010.

· Board Member of “Addiction Prevention and Healthcare Treatment Center of the Municipality of Athens” (2007- )

· President of Board at the “Social Mediation Center”. Municipality of Korydallos (Athens) (2004-05)

· President of Board at the “Research Center for Gender Issues” (2001-2004), Ministry of Interior.

· National Representative at the European Observatory on School Violence (from 2000)

· Expert of the European Network -European Initiative CONNECT-FI on the confrontation of school violence (2001-2003)

· Expert of the European Commission Committee on School Violence (DG XXII) (1997-1998).

· Member of the European Forum for Restorative Justice (since 2008).

Αστυνομία και Δικαιώματα, ΤΑ ΝΕΑ, 3 Δεκεμβρίου 2009

2009-12-13T14:39:00.000-08:00

Ο Δεκέμβρης του 2008 επέδρασε σε πολλαπλά επίπεδα της ελληνικής κοινωνίας. Σηματοδοτήθηκε από τη δολοφονία του Αλέξη Γρηγορόπουλου, ως ακραίου περιστατικού κρατικής- αστυνομικής βίας και από τα επεισόδια στις πόλεις. Ένα χρόνο μετά μπορεί να γίνουν διαφόρου είδους απολογισμοί και εκτιμήσεις: πολιτικές, πολιτισμικές, κοινωνιολογικές, ακόμα και βιβλιογραφικές. Πέρα από τις όποιες ερμηνείες και προσεγγίσεις των γεγονότων του περσινού Δεκέμβρη, θα ήθελα να σταθώ στην αιτία ή για άλλους την αφορμή του χαμού του 15χρονου, ως συμβόλου πια της κρατικής βίας και της αυθαιρεσίας και κατ’ επέκταση στη διάσταση που ακόμα υπάρχει μεταξύ παγιωμένων νοοτροπιών, στάσεων, αντιλήψεων και της θεσμικής - νομικής προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Θα πρόσθετα μάλιστα ότι η ηθική και θεσμική αξία της προστασίας των ατομικών και κοινωνικών δικαιωμάτων βρίσκεται στον πυρήνα της σύγχρονης δημοκρατίας και οριοθετεί το νομικό πολιτισμό της.

Φέτος συμπληρώνονται πενήντα χρόνια από την ίδρυση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και σχεδόν 60 χρόνια από την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την προστασία των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των θεμελιωδών Ελευθεριών (ΕΣΔΑ), που αποτελεί εσωτερικό δίκαιο της χώρας. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου εκτός από ουσιαστικός μηχανισμός προστασίας και εφαρμογής των ανθρωπίνων δικαιωμάτων (ατομικές προσφυγές) συνιστά παράλληλα ένα δυναμικό αξιακό πλαίσιο όπου ζυμώνονται και εκσυγχρονίζονται οι έννοιες της ελευθερίας, της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, της κοινωνικής ευαισθησίας και του κράτους δικαίου. Η συμβολή του είναι αναμφισβήτητη και ουσιαστική. Σε ένα τέτοιο όργανο, η Ελλάδα έχει καταδικαστεί τέσσερις φορές για την παραβίαση του άρθρου 2 (δικαίωμα στη ζωή) σε υπόθεση πυροβολισμού από αστυνομικό με όπλο. Τονίζεται μάλιστα ότι σε περιπτώσεις αστυνομικής βίας δεν αρκεί η αποζημίωση του θύματος, αλλά θα πρέπει παράλληλα να διωχθούν και να τιμωρηθούν οι υπεύθυνοι. Υπάρχουν επίσης άλλες τέσσερις καταδίκες της χώρας για κακοποίηση πολιτών από αστυνομικούς. Υπάρχουν και άλλες καταδικαστικές αποφάσεις που αφορούν το άρθρο 6 της ΕΣΔΑ, το δικαίωμα σε δίκαιη δίκη. Οι αποφάσεις αυτές προτρέπουν τα κράτη να συμμορφωθούν στο μέλλον και να μην ξανακαταδικαστούν για την ίδια παραβίαση, διαμορφώνοντας νέους όρους προστασίας (νόμοι, νομολογία, διοικητικές πρακτικές).
Αναρωτιέμαι τι είδους μέτρα έχουν ληφθεί τα τελευταία χρόνια προς αυτή την κατεύθυνση. Ανακαλώ στη μνήμη μου, την περίφημη ‘ζαρντινιέρα’ στη Θεσσαλονίκη, τον νεκρό Πακιστανό σε αστυνομικό τμήμα, την πολύ πρόσφατη κακομεταχείριση της γυναίκας στην Κυψέλη για ένα τυχαίο περιστατικό…

Η νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, η Επιτροπή για την Πρόληψη των Βασανιστηρίων του Συμβουλίου της Ευρώπης, ο Επίτροπος για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα του Συμβουλίου της Ευρώπης, ο Συνήγορος του Πολίτη και άλλοι θεσμικοί φορείς προτρέπουν στη δημιουργία μηχανισμών και τη βελτίωση των διαδικασιών λογοδοσίας στα κράτη μέλη. Το έργο τους δεν εξαντλείται στην τιμωρία και την καταγγελία των συμπεριφορών, αλλά –επιπροσθέτως- δείχνουν το δρόμο των θετικών και βέλτιστων πρακτικών προς την πρόληψη και την αντιμετώπιση των αυθαιρέτων και παρανόμων συμπεριφορών. Δείχνουν τους βασικούς άξονες και τις κατευθυντήριες γραμμές για την αναγνώριση και τη διαχείριση του ζητήματος. Η έως τώρα πολιτική διαχείριση σε αυτό το επίπεδο ήταν μηδενική έως αρνητική. Οι πρόσφατες ενέργειες του υπουργού κ. Χρυσοχοϊδη, τόσο με την άμεση απομάκρυνση των δύο ειδικών φρουρών για το επεισόδιο της Κυψέλης, αλλά κυρίως με την εξαγγελία της δημιουργίας ειδικής αρχής για την αντιμετώπιση της αστυνομικής βίας είναι θετικές και προς τη σωστή κατεύθυνση.
Η αλλαγή όμως των στάσεων και της νοοτροπίας προς ένα εσωτερικευμένο πλαίσιο αξιών για το σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, χρήζει και άλλου τύπου παρεμβάσεων και μακρόχρονων πρακτικών. Έτσι και αλλιώς, τα ανθρώπινα δικαιώματα δεν έχουν επετείους

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗΣ

2009-11-14T04:27:00.001-08:00

Συστήθηκε το Ελληνικό Κέντρο Κοινωνικής Διαμεσολάβησης για την προώθηση της κοινωνικής διαμεσολάβησης ως τρόπου επίλυσης των διαφορών σε οικογενειακό, σχολικό, τοπικό και νομικό επίπεδο. Για περισσότερες πληροφορίες για τους σκοπούς και τις δράσεις του επισκεφθείτε την ιστοσελίδα του Κέντρου

www.socialmediation.gr

Εξαιρετικά ενδιαφέρουσα πρωτοβουλία.

ΤΑ ΝΕΑ, Τρίτη Αποψη, Πεμπτη 5 Νοεμβρίου 2009

2009-11-14T04:11:00.000-08:00

Τα δικαιώματα των θυμάτων.

Η νέα κυβέρνηση με την αλλαγή της ονομασίας του υπουργείου Δικαιοσύνης σε υπουργείο Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων σηματοδοτεί τη βούλησή της για την προστασία του τριπτύχου «δικαιοσύνη, δικαιώματα, διαφάνεια». Οι προσδοκίες των πολιτών και των λειτουργών της Δικαιοσύνης αυξάνονται και οι εφαρμοσμένες πολιτικές θα αποτελέσουν τα κριτήρια για την όποια επιβεβαίωση ή διάψευσή τους.

Η προστασία των κοινωνικών δικαιωμάτων και δη των δικαιωμάτων των θυμάτων εγκληματικών ενεργειών αποτελεί αναγκαιότητα, διαπιστωμένη σε υπερεθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο.
Η ανάγκη συμμόρφωσης της χώρας με την οδηγία 2004/80/ΕΚ τoυ Συμβουλίου της 29ης Απριλίου 2004 για την αποζημίωση των θυμάτων εγκληματικών πράξεων οδηγεί σε εθνική νομοθεσία. Ο νυν υπουργός εξήγγειλε την κατάθεση νομοσχεδίου για την αποζημίωση θυμάτων από εγκλήματα βίας και ετέρου για την επιτάχυνση στην απονομή της Δικαιοσύνης. Μια καλή αρχή.

Ωστόσο, το περιεχόμενο της προστασίας των κοινωνικών δικαιωμάτων των θυμάτων δεν εξαντλείται στην αποζημίωσή τους, αλλά αντιθέτως περιλαμβάνει ένα ευρύ φάσμα πρακτικών και στρατηγικών προστασίας τους, μέσα και έξω από το σύστημα απονομής της ποινικής δικαιοσύνης. Τα ερείσματα βρίσκονται στη βασική υποχρέωση των δημοκρατικών κοινωνιών να αμβλύνουν τις επιπτώσεις της θυματοποίησης σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής τους, καθώς και στα δικαιώματα της προστασίας του ιδιωτικού βίου, της προσωπικής ασφάλειας και της ευημερίας.

Τα δικαιώματα των θυμάτων- όπως προκύπτουν από τις εκθέσεις των διεθνών οργανισμών, τα ερευνητικά πορίσματα και τις σύγχρονες τάσεις της αντεγκληματικής πολιτικής- δεν περιορίζονται σε κάθετες πολιτικές, αλλά αντίθετα διαχέονται σε οριζόντιες πολιτικές και περιλαμβάνουν τομείς όπως η απονομή της Δικαιοσύνης, το εκπαιδευτικό σύστημα, η προστασία του πολίτη, η δημόσια υγεία, η απασχόληση, κ.ά. Και φυσικά απαγορεύονται οι πάσης φύσεως διακρίσεις των ίδιων των θυμάτων και των οικείων τους, με κριτήριο π.χ. την ηλικία, το φύλο, την πολιτισμική προέλευση, τις θρησκευτικές πεποιθήσεις, κ.ά.

Συγκεκριμένα, τα θύματα εγκληματικών ενεργειών έχουν δικαίωμα να τυγχάνουν αναγνώρισης, πληροφόρησης για τα δικαιώματα και τις παρεχόμενες υπηρεσίες, πρόσβασης στις υπηρεσίες υγείας, αποζημίωσης από τον δράστη ή το κράτος, πρόσβασης σε ιδιωτικά μέτρα ασφαλείας, υποστήριξης και προστασίας στην εργασία τους, την εκπαίδευση και τις κοινωνικές υπηρεσίες.

Ειδικές αναφορές γίνονται για τον ρόλο και τη δεοντολογία των μέσων μαζικής επικοινωνίας στον τρόπο παρουσίασης των θυμάτων, με έμφαση στην προστασία των προσωπικών δεδομένων των θυμάτων, την αποφυγή της παρουσίασης των λεπτομερειών διάπραξης των εγκλημάτων, την ισόρροπη παρουσίαση των απόψεων των αντιδίκων σε περίπτωση παρουσίασης μέρους των εν εξελίξει δικών, τη συναίνεση του θύματος ή των οικείων του όταν πρόκειται να παρουσιαστεί η περίπτωση της θυματοποίησης ακόμα και με την πάροδο αρκετού χρόνου μετά το γεγονός.

Διαπιστώνουμε εν γένει, ότι υπάρχει ένα διευρυμένο αλλά παράλληλα και συγκροτημένο πλέγμα προστασίας των δικαιωμάτων των θυμάτων, που διαφοροποιείται ως προς την έκταση και την εφαρμογή των θεσμικών πρωτοβουλιών από χώρα σε χώρα. Οι εθνικές κυβερνήσεις στο ευρωπαϊκό κυρίως πλαίσιο αναλαμβάνουν τη χάραξη παρόμοιων στρατηγικών, η δε εφαρμογή τους υλοποιείται σε κεντρικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο.

Με αυτό το σκεπτικό η μετονομασία του υπουργείου Δικαιοσύνης αποκτά μια πραγματική και μια συμβολική διάσταση. Πραγματική, γιατί το τρίπτυχο «δικαιοσύνη, δικαιώματα, διαφάνεια» αποτελούν θεμελιακές αξίες για τη δημοκρατία και το κράτος δικαίου και απαιτούν όχι μόνο νομοθετικές ρυθμίσεις-που έχουμε πράγματι ισχυρές και επαρκείς- αλλά κυρίως εφαρμοσμένες κάθετες και οριζόντιες πολιτικές. Συμβολική, γιατί δίνει μια εναλλακτική απάντηση σε (νεο)συντηρητικές, τιμωρητικές και παρωχημένες πολιτικές.

Η Βάσω Αρτινοπούλου είναι αντιπρύτανης του Παντείου Πανεπιστημίου

ΤΟ ΒΗΜΑ

2009-10-04T05:27:00.000-07:00

Η «κουλτούρα» του όπλου
Βάσω Αρτινοπούλου | Κυριακή 4 Οκτωβρίου 2009

Σύμφωνα με τα πρόσφατα στοιχεία (2008) της Υποδιεύθυνσης Προστασίας Ανηλίκων της ΕΛ.ΑΣ. για την Αττική μόνο, η Ελληνική Αστυνομία προέβη σε 2.700 συλλήψεις ανηλίκων, από τις οποίες οι 1.000 αφορούν τροχαίες παραβάσεις, οι 241 κατοχή και διακίνηση ναρκωτικών, οι 300 κλοπές και οι 12 ληστείες. Το 40% των συλλήψεων αφορά την ομαδική παραβατικότητα. Συγκριτικά με προηγούμενα έτη η εικόνα δεν διαφοροποιείται δραματικά, αφού η πλειονότητα των αδικημάτων αφορά τις παραβάσεις του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας και γενικότερα πράξεις ήσσονος ηθικοκοινωνικής απαξίας. Μόλις τον περασμένο Δεκέμβρη στη Λάρισα είχαμε τη σύλληψη ανηλίκων με την κατηγορία της σύστασης τρομοκρατικής ομάδας, στον απόηχο των γεγονότων που διατάραξαν όχι μόνο το κέντρο της Αθήνας αλλά και άλλων μεγάλων πόλεων.

Γενικά η συμμετοχή των ανηλίκων στο σύνολο της καταγεγραμμένης εγκληματικότητας είναι περιορισμένη. Ωστόσο η ποιοτική έρευνα αναδεικνύει ολοένα μεγαλύτερη εμπλοκή των ανήλικων παραβατών στη χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών, στην κατοχή όπλων και στη χρήση βίας. Εδώ θα πρέπει να διερευνηθούν οι όψεις της εξοικείωσης των ανηλίκων με τη βία ως κώδικα επικοινωνίας και τρόπου επίλυσης των συγκρούσεων. Οι ερμηνείες της βίας είναι πολυσύνθετες και πολυπαραγοντικές. Οι αιτιολογικοί παράγοντες είναι πολιτισμικοί (π.χ. κρίση αξιών), οικογενειακοί (δυσλειτουργικές οικογένειες), κοινωνικοί (συλλογική ανοχή της βίας, ΜΜΕ), οικονομικοί και πολιτικοί.

Οι προσεγγίσεις της «μαθημένης συμπεριφοράς» για την υιοθέτηση βίαιων προτύπων συμπεριφοράς, όπως επίσης και εκείνες που επιχειρούν να ερμηνεύσουν την «κουλτούρα» του όπλου ως μέσου επίδειξης δύναμης και εξουσίας από την πλευρά των ανηλίκων, συχνά χρησιμοποιούνται για να ερμηνεύσουν όψεις της αντικοινωνικής συμπεριφοράς των ανηλίκων. Ωστόσο πέραν των ευρύτερων κοινωνιολογικών και πολιτισμικών παραγόντων που επιδρούν στην ομαδοποίηση των ανήλικων παραβατών, συχνά παρατηρείται μια υπόγεια διαδρομή μεταξύ της προγενέστερης θυματοποίησης της μελλοντικής υιοθέτησης παραβατικής ή εγκληματικής συμπεριφοράς, η οποία προσδιορίζεται όχι στη σχέση αιτίου- αιτιατού αλλά στη μη διαχείριση (ή στην αναποτελεσματική διαχείριση) του τραύματος της θυματοποίησης. Βεβαίως η προσωπικότητα του ανηλίκου και τα υποκειμενικά- βιωματικά στοιχεία αποτελούν τις αναγκαίες και ικανές συνθήκες για το «πέρασμα» στην πράξη. Η εσωτερίκευση και η επεξεργασία των εξωτερικών ερεθισμάτων και των βιωμάτων διαμορφώνουν αντίστοιχες «απαντήσεις» και αντιδράσεις. Μια ακραία τέτοια απάντηση αποτελεί- δυστυχώς- και το έγκλημα.

Η εικόνα των ανήλικων παραβατών: Είναι αγόρια στο 97% των περιπτώσεων, ηλικίας από 14 ως 17 ετών, προέρχονται από χαμηλά κοινωνικοοικονομικά στρώματα και από δυσλειτουργικές οικογένειες, χρήστες τοξικών ουσιών στην πλειονότητά τους, έχουν εγκαταλείψει το σχολείο ή έχουν χαμηλή απόδοση στα μαθήματα και αδικαιολόγητες απουσίες. Αυτά τα στοιχεία προκύπτουν από τη Στατιστική της Αστυνομίας και κυρίως από τα Δικαστήρια Ανηλίκων. Το ερώτημα που πρέπει να τεθεί εδώ είναι αν όντως τα χαμηλά κοινωνικοοικονομικά στρώματα παίζουν κάποιο πολύ σημαντικό ρόλο στο ζήτημα αυτό.

Αν και το ζήτημα της βίας και της παραβατικότητας είναι διαταξικό, ωστόσο οι ανήλικοι που προέρχονται από χαμηλά κοινωνικοοικονομικά στρώματα επισημαίνονται πιο εύκολα από τις διωκτικές αρχές. Και όταν έχουμε περιστατικά θυματοποίησης ανηλίκων μέσα στην οικογένεια, π.χ. από οικογένειες που ανήκουν σε υψηλότερα κοινωνικά στρώματα, τα παιδιά παρακολουθούνται από ιδιώτες παιδοψυχολόγους ή παιδοψυχιάτρους ή άλλους επαγγελματίες Υγείας και δεν παραπέμπονται σε κοινωνικές υπηρεσίες ή στην Αστυνομία. Γι΄ αυτό ενδεχομένως να βλέπουμε ότι υπάρχει μια υπεραντιπροσωπευτικότητα των χαμηλών κοινωνικών στρωμάτων στα δείγματα των κοινωνικών υπηρεσιών ή των δικαστηρίων. Αυτό δεν σημαίνει ότι το πρόβλημα περιορίζεται εκεί. Το πρόβλημα είναι διαταξικό, αυτό που αλλάζει είναι η θεατότητα, η επισήμανση και αντιμετώπιση.

Η αντιμετώπιση των ανήλικων παραβατών στη χώρα μας περνάει από το προνοιακό στο δικαιϊκό πρότυπο μέσω της υιοθέτησης των εναλλακτικών μορφών παρέμβασης και των διαδικασιών της επανορθωτικής δικαιοσύνης. Συγκεκριμένα δόθηκε πλέον στον Εισαγγελέα Ανηλίκων η δυνατότητα να απόσχει από την άσκηση της ποινικής δίωξης σε βάρος ανηλίκου που τέλεσε πταίσμα ή πλημμέλημα «αν κρίνει, ερευνώντας τις περιστάσεις υπό τις οποίες τελέστηκε η πράξη και την όλη προσωπικότητα του ανηλίκου, ότι η άσκησή της δεν είναι αναγκαία για να συγκρατηθεί ο ανήλικος από την τέλεση νέων αξιόποινων πράξεων» (άρθρο 45Α Κώδικα Ποινικής Δικονομίας). Ταυτόχρονα ο εισαγγελέας μπορεί να επιβάλει εξωιδρυματικά αναμορφωτικά μέτρα. Ωστόσο η εφαρμογή του μέτρου αυτής της κατά παρέκκλιση διαδικασίας δεν είναι ευρεία, λόγω δομικών και λειτουργικών προβλημάτων στις Υπηρεσίες Επιμελητών Ανηλίκων και της ανεπάρκειας υποστηρικτικών δομών για την κοινωνική διαμεσολάβηση και την ψυχοκοινωνική στήριξη των ανήλικων παραβατών. Η χώρα μας έχει υστερήσει σε μεγάλο βαθμό στην υιοθέτηση καλών πρακτικών στο πεδίο της εξωποινικής μεταχείρισης ανήλικων παραβατών, με αποτέλεσμα να επιβάλλεται ακόμη το αναμορφωτικό μέτρο του εγκλεισμού. Με γνώμονα όχι μόνο τις συστάσεις των διεθνών και ευρωπαϊκών οργανισμών, αλλά κυρίως το «συμφέρον» του ανηλίκου ως προς την ωρίμανση της προσωπικότητάς του και την ευθύνη της πολιτείας, θα πρέπει, κατά τη γνώμη μου, να ενισχυθούν οι δομές της ψυχοκοινωνικής προστασίας, τα προγράμματα εναλλακτικής μεταχείρισης και επανορθωτικής δικαιοσύνης για τους ανήλικους παραβάτες. Η νομοθετική ρύθμιση είναι σαφώς πολύ σημαντική, αλλά σημαντικότερη είναι η εφαρμογή της. Και σε αυτό το πεδίο μόνο οι επαγγελματίες και οι λειτουργοί της Δικαιοσύνης δεν ευθύνονται, οι οποίοι καθημερινά αντιμετωπίζουν τις δομικές ανεπάρκειες του συστήματος.

Η κυρία Βάσω Αρτινοπούλου είναι αναπληρώτρια καθηγήτρια Εγκληματολογίας, αντιπρύτανης του Παντείου Πανεπιστημίου.

[ ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ ] Πολιτική και εγκληματικότητα

2009-10-02T08:37:00.000-07:00

Πώς εφαρμόζεται το μοντέλο της επανορθωτικής ή αποκαταστατικής δικαιοσύνης

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: ΤΑ ΝΕΑ, Πέμπτη 1 Οκτωβρίου 2009

Εν όψει των βουλευτικών εκλογών, παρακολουθήσαμε με ενδιαφέρον τις προεκλογικές συζητήσεις των εκπροσώπων των κομμάτων για θέματα που αφορούν την πορεία της οικονομίας, της απασχόλησης, της εξωτερικής πολιτικής της χώρας. Στα πολύωρα debates που διεξήχθησαν, οι αρχηγοί των κομμάτων τοποθετήθηκαν σε ευρύ φάσμα ερωτημάτων για τις πολιτικές που υιοθετούν ή πρόκειται να υιοθετήσουν σε περίπτωση διακυβέρνησης της χώρας. Θέματα επίκαιρα όπως η πορεία της οικονομίας της χώρας και εν γένει η ευημερία του Έλληνα πολίτη τέθηκαν στο επίκεντρο των συζητήσεων. Ωστόσο, το ζήτημα της δημόσιας ασφάλειας, της πρόληψης και της αντιμετώπισης της εγκληματικότητας δεν αποτέλεσε κεντρικό σημείο αναφοράς, προκειμένου να δημοσιοποιηθούν- πέραν των προγραμμάτων τους - οι όποιες διακριτές πολιτικές απόψεις των κομμάτων. Αυτό βεβαίως δεν σημαίνει ότι επιδοκιμάζουμε τις προεκλογικές εκείνες καμπάνιες που θέτουν στο επίκεντρο το ζήτημα της δημόσιας ασφάλειας και του αισθήματος ανασφάλειας των πολιτών, αφού συχνά αναδεικνύουν λαϊκίζουσες- και ενίοτε επικίνδυνες- πολιτικές.

Ωστόσο, ακριβώς επειδή η πρόληψη και η αντιμετώπιση της εγκληματικότητας προϋποθέτει την ανάληψη πολιτικών πρωτοβουλιών και παρεμβάσεων, θα έπρεπε κατά τη γνώμη μου να ενταχθεί στην ατζέντα - χωρίς να γίνει «σημαία»- των πολιτικών προεκλογικών συζητήσεων.

Το στίγμα της κυβέρνησης το είδαμε κατά τη διάρκεια της πενταετίας που πέρασε. Παρ΄ ότι δεν υπήρξε ένα συγκροτημένο πλαίσιο αντεγκληματικής πολιτικής, αλλά αντίθετα αποσπασματικές και πυροσβεστικού τύπου παρεμβάσεις ή/και μέτρα για τη δημόσια ασφάλεια, αυτές είχαν το στίγμα της μηδενικής ανοχής και του νεοφιλελευθερισμού. Είδαμε ένα κράτος που προσπαθούσε να διαχειρισθεί τις κρίσεις και τους κινδύνους υπερεπενδύοντας στην προβληματική της ασφάλειας, του φόβου, της (κοινωνικής) επικινδυνότητας και της καταστολής.

Σήμερα που οι πολιτικές της τιμωρητικότητας, της μηδενικής ανοχής, του νεοφιλευθερισμού και της νέας ποινολογίας (new penology) έχουν μειωμένη- αν όχι αμφίβολη- αποτελεσματικότητα και αποδοτικότητα, ένα νέο εναλλακτικό μοντέλο κερδίζει έδαφος και οπαδούς στην άσκηση της πολιτικής, της δικαιοσύνης και στον γενικό πληθυσμό των κοινωνιών όπου εφαρμόζεται. Πρόκειται για το μοντέλο της επανορθωτικής ή αποκαταστατικής δικαιοσύνης (restorative justice).

Σε αυτό, ενεργοποιείται το τρίπτυχο δράστης- θύμα- τοπική κοινωνία, με σαφείς και διακριτούς ρόλους οι οποίοι στοχεύουν στην αποκατάσταση της ζημίας ή της βλάβης που υπέστη το θύμα μιας εγκληματικής πράξης (άμεσα) και ο κοινωνικός ιστός (έμμεσα). Αποκαταστατικές διαδικασίες όπως είναι η κοινωνική διαμεσολάβηση, η εξωδικαστική επίλυση συγκρούσεων, οι κοινοτικές συνεδρίες, η κοινωφελής εργασία κ.ά. αξιολογούνται ιδιαίτερα θετικά, με κριτήρια όχι μόνο την αποκατάσταση της βλάβης, αλλά κυρίως την ικανοποίηση των θυμάτων και τη μείωση της υποτροπής των δραστών. Εντάσσονται δε, σε ένα ευρύτερο πλαίσιο συμμετοχικής δικαιοσύνης που προϋποθέτει την ενεργοποίηση και τη συμμετοχή των πολιτών και των τοπικών κοινωνιών. Συμβάλλουν, τέλος, στην αποσυμφόρηση του συστήματος απονομής της δικαιοσύνης και στην υιοθέτηση νέων μοντέλων ειρηνικής επίλυσης των συγκρούσεων.

Παρόμοια μοντέλα και αυτού του τύπου παρεμβάσεις προφανώς δεν επαρκούν αυτοτελώς στην πρόληψη και την αντιμετώπιση του εγκληματικού φαινομένου. Απλώς εμπλουτίζουν το φάσμα των παρεμβάσεων και υποδηλώνουν την ανάγκη ενεργοποίησης των τοπικών κοινωνιών και των πολιτών στη διαχείριση του ζητήματος. Βεβαίως έρχονται να προστεθούν στην πρωτογενή πρόληψη του εγκλήματος, που περιλαμβάνει τις πλέον αποτελεσματικές πολιτικές, όπως είναι η βελτίωση της ποιότητας ζωής, της εκπαίδευσης, της απασχόλησης, της κοινωνικής ενσωμάτωσης κ.ά.

Όλα αυτά όμως προϋποθέτουν πολιτική βούληση, κοινωνική ευαισθησία, σαφές ιδεολογικό και κοινωνικό στίγμα και ένα σύγχρονο μοντέλο άσκησης της πολιτικής.

2009-09-15T07:46:00.001-07:00

ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ ]
Παράνομη διακίνηση παιδιών

Για δεύτερη συνεχή χρονιά συνεχίζεται η συνεργασία της Ελληνικής Εθνικής Επιτροπής της UΝΙCΕF με το υπουργείο Εξωτερικών για την καταπολέμηση της παράνομης διακίνησης παιδιών. Σε όλο τον κόσμο 1,2 εκατ. παιδιά είναι θύματα παράνομης διακίνησης και εμπορίας ετησίως, περίπου 5,7 εκατ. παιδιά εμπλέκονται σε μορφές εξαναγκαστικής εργασίας ή και δουλείας, ενώ και άλλες εξίσου σοβαρές εκτιμήσεις αφορούν τη σεξουαλική εκμετάλλευση ανήλικων και ενήλικων γυναικών. Συχνά, παιδιά θύματα παράνομης διακίνησης συλλαμβάνονται και κρατούνται ως παράνομοι μετανάστες.
Φυσικά δεν πρόκειται για καινοφανές φαινόμενο. Αντίθετα, είναι πολυσυζητημένο σε εθνικό και υπερεθνικό επίπεδο, με αντίστοιχες δράσεις ευαισθητοποίησης, πρόληψης και αντιμετώπισης. Ωστόσο, παράγοντες όπως η διεύρυνση των ποικίλων ανισοτήτων παγκοσμίως, οι πόλεμοι, οι παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τα χάσματα μεταξύ των πολιτισμών, των κοινωνιών και των πολιτικών, η ανάπτυξη του οργανωμένου εγκλήματος και ένα σωρό άλλοι λόγοι, καθιστούν το πρόβλημα υπαρκτό, έντονο και αναμφίβολα δύσκολο στις προσεγγίσεις και τις όποιες πολιτικές αντιμετώπισης.
Τόσο η παράνομη μετανάστευση όσο και το trafficking θεωρούνται από τις ταχύτατα αναπτυσσόμενες δραστηριότητες του οργανωμένου εγκλήματος. Η παράνομη μετανάστευση έγινε αντικείμενο του οργανωμένου εγκλήματος, με τα δίκτυα να αναλαμβάνουν

τη μεταφορά λαθρομεταναστών έναντι υψηλότατων αμοιβών. Οι άνθρωποι αντιμετωπίζονται από το οργανωμένο έγκλημα σαν οποιοδήποτε άλλο προς διακίνηση αγαθό. Οι υψηλές αμοιβές, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι σε πολλές χώρες οι ποινές για τους λαθρεμπόρους παραμένουν ήπιες και παράλληλα η παρατεταμένη περίοδος φτώχειας και αστάθειας σε διάφορες χώρες του κόσμου, είναι οι παράγοντες που ευνοούν τη συνέχιση αυτής της δραστηριότητας.
Τα θύματα της διεθνικής σωματεμπορίας (γυναίκες και παιδιά) υπόκεινται σε πολλαπλές παραβιάσεις των ατομικών τους δικαιωμάτων: αρχικά, σε ψυχολογική, σωματική και σεξουαλική βία, για να υποταγούν στη θέληση του εμπόρου- διακινητή. Κρατούνται σε συνθήκες σκλαβιάς και υπόκεινται σε εξαναγκαστική εργασία. Δεν έχουν το δικαίωμα να ελέγχουν το ίδιο τους το σώμα, τους αφαιρούνται τα νόμιμα έγγραφά τους (διαβατήρια, ταυτότητες, κ.λπ.), αλλά και τα χρήματα που κερδίζουν από την εξαναγκαστική εργασία. Οι συνθήκες διαβίωσης των θυμάτων της διεθνικής σωματεμπορίας χαρακτηρίζονται από πλημμελή και κακή διατροφή, παρατεταμένη έλλειψη και αταξία ύπνου, προβλήματα υγείας (σωματικής, ψυχικής), κατάχρηση αλκοόλ ή και ναρκωτικών, βιασμούς, ξυλοδαρμούς, εξευτελισμούς κ.ά.
Έχει διαπιστωθεί ότι τα θύματα της διεθνούς σωματεμπορίας υποφέρουν από ψυχολογικά προβλήματα όπως μετατραυματική διαταραχή με συμπτώματα άγχους, σοβαρές μορφές κατάθλιψης, χαμηλή αυτοεκτίμηση, κατακερματισμό του εγώ, ανασφάλεια, φόβο, ανησυχία και φοβίες.
Σχετικά δε με την εξαναγκαστική εργασία ή δουλεία, τα παιδιά αποτελούν το 40%- 50% των θυμάτων και ανέρχονται σε 5,7 εκατομμύρια.
Η Διεθνής Οργάνωση Εργασίας εκτιμά πως τα κορίτσια κάτω των 16 ετών που απασχολούνται ως οικιακές βοηθοί είναι περισσότερα από κάθε άλλη μορφή παιδικής εργασίας. Υπολογίζεται πως υπάρχουν περίπου 317 εκατομμύρια οικονομικά ενεργά παιδιά ηλικίας 5-17 ετών, από τα οποία 218 εκατομμύρια εμπλέκονται σε κάποια μορφή παιδικής εργασίας. Από τα τελευταία, τα 126 εκατομμύρια εργάζονται κάτω από επικίνδυνες συνθήκες, περιλαμβανομένων εργασιών με χημικά και εντομοκτόνα στη γεωργία, με επικίνδυνα μηχανήματα ή σε ορυχεία.
Σε αυτό το πλαίσιο και υπό το πρίσμα της προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων οι όποιες πρωτοβουλίες αναλαμβάνονται για την αντιμετώπιση του ζητήματος είναι θετικές. Χρειάζεται συντονισμός των υπερεθνικών, ευρωπαϊκών και εθνικών πολιτικών, καθώς και η συνεργασία των μη κυβερνητικών φορέων, προκειμένου αυτά τα θέματα να μην εντάσσονται στο πλαίσιο της επικαιρότητας, αλλά σε μια σταθερή και μακροπρόθεσμη προοπτική.
Η Βάσω Αρτινοπούλου είναι αναπληρώτρια καθηγήτρια Εγκληματολογίας, αντιπρύτανης του Παντείου Πανεπιστημίου

2009-09-15T07:39:00.001-07:00

ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ ] Θύματα του στρατηγού Ανέμου
Για μία ακόμη φορά φάνηκε η απουσία πολιτικής για το περιβάλλον
Της Βάσως Αρτινοπούλου
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Πέμπτη 3 Σεπτεμβρίου 2009

Με την πρόσφατη πυρκαγιά των δασών της Ανατολικής Αττικής ανακαλέσαμε στη μνήμη τις πυρκαγιές της Ηλείας και άλλων περιοχών της ηπειρωτικής και νησιωτικής χώρας. Διαπιστώσαμε για ακόμα μία φορά πως είμαστε θεατές στο ίδιο έργο. Οι κοινότοπες εκφράσεις των ζωντανών τηλεοπτικών συνδέσεων, όπως ο «πύρινος εφιάλτης», «η πορεία του ανέμου», «οικολογική καταστροφή», «κίνδυνος», «απειλή» κ.ά. αδυνατούν συχνά να εκφράσουν το μέγεθος της λύπης που βιώνει η πλειονότητα των πολιτών.

Όπως επίσης, τα όποια ποσοτικά στατιστικά στοιχεία και οι τυπολογίες αδυνατούν να αποδώσουν τις ποιοτικές εκείνες παραμέτρους που σχετίζονται με την άμεση και την έμμεση θυματοποίηση των πολιτών.
Ως άμεση θυματοποίηση ορίζεται το βίωμα και οι επιπτώσεις της ζημίας/βλάβης που υφίστανται τα θύματα πυρκαγιών (απώλεια ή απειλή της ζωής, καταστροφή της ιδιοκτησίας κ.ά.), ενώ ως έμμεση θυματοποίηση ορίζονται οι μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στον γενικό πληθυσμό από την οικολογική καταστροφή. Φυσικά, και αυτή η διάκριση περιλαμβάνει κινδύνους στον βαθμό που η επίδραση της οικολογικής καταστροφής στον γενικό πληθυσμό επιφέρει σοβαρές επιπτώσεις σε σωρεία δημόσιων αγαθών (δημόσια υγεία, προστασία περιβάλλοντος, ποιότητα ζωής κ.ά.), άρα θα μπορούσαμε να ισχυριστούμε ότι πρόκειται για ακόμα μία μορφή άμεσης θυματοποίησης. Πέραν των σχολίων που αφορούν τις θεσμικές ανεπάρκειες, τις πολιτικές εξαγγελίες για την αναδάσωση των καμένων περιοχών, τις διαπιστώσεις για τις αυθαίρετες κατοικίες σε δασικές περιοχές (βλ. ενδεικτικά τα δημοσιοποιημένα πορίσματα του Συνηγόρου του Πολίτη), που σταθερά επαναλαμβάνονται σε κάθε παρόμοια και δυσάρεστη περίπτωση και που βεβαίως έχουν την πραγματική τους σημασία και διάσταση, θα ήθελα να αναδείξω την απουσία του δημόσιου πολιτικού λόγου για την ανάγκη της προστασίας του περιβάλλοντος και των έννομων αγαθών που (πρέπει να) προστατεύονται.

Σε θεσμικό επίπεδο, οι πολιτικές για την προστασία του περιβάλλοντος, τη βιώσιμη ανάπτυξη και την κλιματική αλλαγή έχουν εισαχθεί στην ατζέντα των διεθνών, ευρωπαϊκών και εθνικών οργάνων. Ειδικά για την Ευρωπαϊκή Ένωση, η βελτίωση της ποιότητας του περιβάλλοντος κατοχυρώνεται στον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ενσωματώνεται στις κοινοτικές και εθνικές πολιτικές. Κοινοτικές οδηγίες, αποφάσεις του Συμβουλίου, Συντάγματα και εθνικά δίκαια των κρατών-μελών, δικαιοδοτικά όργανα, χρηματοδοτούμενα προγράμματα και σωρεία μηχανισμών καθιερώθηκαν προκειμένου να αναδείξουν την αναγκαιότητα της καθιέρωσης και της παρακολούθησης των περιβαλλοντικών πολιτικών. Παράλληλη επιστημονική ανάπτυξη στη θεωρία, την έρευνα και τις εφαρμογές για την προστασία του περιβάλλοντος παρατηρήθηκε τα τελευταία είκοσι πέντε χρόνια, με τη διαμόρφωση νέων ειδικοτήτων και επαγγελμάτων. Στόχος όλων αυτών των πρωτοβουλιών, αλλά παράλληλα και του περιβαλλοντικού κοινωνικού κινήματος, είναι η βελτίωση της ποιότητας της ζωής για τις παρούσες και τις μελλοντικές γενιές. Το υπόβαθρο και τα προστατευόμενα αγαθά είναι ασφαλώς οι αρχές της δημοκρατίας, της αλληλεγγύης, του κράτους δικαίου και του σεβασμού των θεμελιωδών δικαιωμάτων, περιλαμβανομένης της ελευθερίας, των ίσων ευκαιριών και της δημόσιας υγείας. Η αρχή μάλιστα της βιώσιμης ανάπτυξης επιβάλλει την επίτευξη της ισορροπίας μεταξύ της οικονομικής ευημερίας, της κοινωνικής δικαιοσύνης και του υγιούς περιβάλλοντος.

Αυτή η αφηρημένη και συχνά ξύλινη γλώσσα των κειμένων πρέπει να ζωντανεύει όχι μόνο κάθε φορά που βλέπουμε τα εναπομείναντα δάση να καίγονται, αλλά κάθε ημέρα και σε κάθε πολιτική. Είναι αναγκαίο να εγγραφεί και να αποτελέσει μέρος των στάσεων, των αντιλήψεων και των πρακτικών μας. Η προτεραιότητα σε αυτές τις περιπτώσεις δεν αφήνεται στις διαθέσεις του στρατηγού Ανέμου, αλλά του στρατηγού των Εφαρμοσμένων Πολιτικών.

Και εδώ ισχύει, δυστυχώς για ακόμα μία φορά, ότι ειπώθηκαν τόσο πολλά και έγιναν τόσο λίγα...

ΤΑ ΝΕΑ, Τρίτη Αποψη, Πεμπτη 2 Ιουλίου 2009

2009-07-01T23:15:00.000-07:00

ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Οι φωνές για τη λαθρομετανάστευση
Η κυβέρνηση τις αγνοεί και προχωρεί σε επικίνδυνα μέτρα
Της Βάσως Αρτινοπούλου artinopoulou@gmail. com
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Πέμπτη 2 Ιουλίου 2009

Λίγες ημέρες πριν, όταν συζητήθηκε και ψηφίστηκε από το Θερινό Τμήμα της Βουλής των Ελλήνων η τροπολογία για τη λαθρομετανάστευση, ο υπουργός Δικαιοσύνης δήλωσε προς τα κόμματα της αντιπολίτευσης που εξέφρασαν αντιρρήσεις ή/και επιφυλακτικότητα στην τροπολογία ότι «...μας αφήνουν αδιάφορους οι φωνές», εμμένοντας στην αποφασιστικότητα της κυβέρνησης να λύσει το ζήτημα της λαθρομετανάστευσης. Ασφαλώς το ζήτημα της παράτυπης μετανάστευσης για τη χώρα δεν είναι ούτε καινοφανές ούτε ήσσονος σημασίας. Αντίθετα, μετρά δύο τουλάχιστον δεκαετίες έντονης παρουσίας και οι επιπτώσεις του κορυφώνονται πρόσφατα μέσα από την γκετοποίηση των μεταναστών, τον φόβο του εγκλήματος, τη δημόσια υγεία, την ασφάλεια και τον κοινωνικό έλεγχο. Τα κόμματα, η εκτελεστική εξουσία, ο Τύπος, οι φορείς και οι πολίτες αρθρώνουν λόγο, καταθέτουν προτάσεις και ανταλλάσσουν απόψεις ποικίλου φάσματος: από ορθολογικές, ανθρωπιστικές, κοινωνικές έως ακραίες και ρατσιστικές.

Η κυβέρνηση καθυστέρησε και ολιγώρησε στη διαχείριση και την αντιμετώπιση του ζητήματος. Η πενταετής μεταναστευτική πολιτική δεν απέδωσε τα προσδοκώμενα αποτελέσματα.
Μετά τις ευρωεκλογές και με την απήχηση του «τιμωρητικού λαϊκισμού» που είχαν οι θέσεις του ΛΑΟΣ στους πολίτες, η κυβέρνηση άνοιξε με σπουδή την ατζέντα σε εθνικό επίπεδο για τη λαθρομετανάστευση. Για μία ακόμα φορά η απάντηση ήρθε μέσα από τη νομοθετική οδό. Αύξηση των ποινών για τους λαθρομετανάστες, επιμήκυνση του χρόνου κράτησης σε 12 μήνες και δυνατότητα απέλασης με κριτήριο την άσκηση ποινικής δίωξης για αδίκημα που τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή τουλάχιστον τριών μηνών. Η χρήση του όρου «επικίνδυνος» αλλοδαπός για τη δημόσια τάξη και ασφάλεια προσδίδει το ιδεολογικό στίγμα των μέτρων και συγκροτεί το πλαίσιο μέσα στο οποίο τα κεκτημένα του νομικού μας πολιτισμού αίρονται- αν όχι καταργούνται. Στο κλίμα αυτής της βεβιασμένης πολιτικής αντίδρασης, το τεκμήριο της αθωότητας του κατηγορουμένου καταργείται, αφού με μοναδικό κριτήριο την άσκηση ποινικής δίωξης ο αλλοδαπός απελαύνεται, χωρίς να αποφανθεί η Δικαιοσύνη περί ενοχής ή όχι, μέσα από τη διεξαγωγή μιας δίκαιης δίκης. Ξαφνικά, οι αντιδράσεις των θεσμικών φορέων που εκφράζουν είτε τις διαφωνίες είτε τις επιφυλάξεις τους για παρόμοιες νομοθετικές ρυθμίσεις μετατρέπονται σε «φωνές» για τις οποίες η κυβέρνηση αδιαφορεί.

Τέτοιες φωνές είναι η Συντονιστική Επιτροπή των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδας, το Γραφείο Ελλάδας της Διεθνούς Αμνηστίας, η Ελληνική Δράση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, τα κόμματα της αντιπολίτευσης και φυσικά πολίτες.

Είναι οι θεσμικές φωνές που απλώς εκφράζουν τη διαφωνία τους σε μια σειρά μέτρων που αφορούν την παράτυπη μετανάστευση και την εγκληματικότητα (κουκουλοφόροι, νομιμοποίηση της ευρύτατης χρήσης καμερών παρακολούθησης κ.ά.). Οι επιφυλάξεις τους αφορούν τη διαφύλαξη των ατομικών δικαιωμάτων, ρητή έτσι κι αλλιώς επιταγή του εθνικού και υπερεθνικού δικαίου.

Υπό το κράτος όμως της απειλής (;) της λαθρομετανάστευσης, αυτές οι φωνές εκλαμβάνονται από τους υποστηρικτές των μέτρων ως απειλητικές, στον βαθμό που υποσκάπτουν ή υπονομεύουν την κυβερνητική βούληση και προθυμία να λύσει το πρόβλημα και προβάλλονται ως εμπόδια στην υλοποίηση της «αποτελεσματικής» πολιτικής τους. Σε μια παραλλαγή του δόγματος Μπους, αυτές οι φωνές στιγματίζονται ως ακραίες, γραφικές, εξωπραγματικές, αφού δεν αντιλαμβάνονται ούτε τον κίνδυνο της λαθρομετανάστευσης, ούτε κατ΄ επέκταση την κοινωνική και πολιτική επιταγή της αναγκαστικής παρέμβασης για τη λύση του προβλήματος. Η διαδρομή των πολιτικών αντιδράσεων στη χώρα μας για την παράτυπη μετανάστευση δεν είχε ούτε σχεδιασμό ούτε προσανατολισμό. Εκ των υστέρων, σήμερα επιχειρείται η καταστολή της, μέσα από αμφιλεγόμενα μέτρα και πολιτικές. Οι στάσεις τιμωρητικότητας και ξενοφοβίας των πολιτών δεν αναπτύχθηκαν in vacuum, αλλά αντίθετα μέσα από κλασικούς- ιδεολογικούς κυρίως- μηχανισμούς, τους οποίους γνωρίζουμε από την κοινωνική θεωρία και την έρευνα. Όπως επίσης γνωρίζουμε ότι παρόμοιες πολιτικές, αν και προβάλλονται ως αποτελεσματικές, άμεσες, χρήσιμες και αποφασιστικές, ωστόσο στην πράξη αποδεικνύονται επικίνδυνες και αλυσιτελείς.

Η Βάσω Αρτινοπούλου είναι αν. καθηγήτρια Εγκληματολογίας στο Τμήμα Ψυχολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου

ΔΟΓΜΑ ΜΠΟΥΣ

Σε μια παραλλαγή του δόγματος Μπους, αυτές οι φωνές στιγματίζονται ως ακραίες, γραφικές, εξωπραγματικές

ΤΑ ΝΕΑ, Τρίτη Αποψη, Πεμπτη 4 Ιουνίου 2009

2009-06-04T04:09:00.000-07:00

Εγκλήματα λευκού κολάρου
Ένα κείμενο του 1940 που «φωτογραφίζει» το σήμερα και στην Ελλάδα
Της Βάσως Αρτινοπούλου
Με αφορμή την πρόσφατη «φυγάδευση» των δύο εμπλεκομένων στο σκάνδαλο της Siemens, ξαναδιάβασα το κλασικό άρθρο του Ε.Η. Sutherland με τίτλο «White- Collar Criminality» [ Αmerican Sociological Review V (1-12)]. Εκεί για πρώτη φορά συναντάμε τη γνωστή σε όλους ορολογία των εγκλημάτων του λευκού κολάρου. Πρόκειται για όρο ευρύ και πολυχρησιμοποιημένο, που άλλοτε ταυτίζεται με τα οικονομικά εγκλήματα, άλλοτε με τη διαφθορά και άλλοτε με τις παράτυπες επιχειρηματικές δραστηριότητες. Κοινό, ωστόσο, στοιχείο αποτελεί η μη ένταξη των εγκλημάτων του λευκού κολάρου στον κύκλο των παραδοσιακών εγκλημάτων και της στερεοτυπικής εγκληματικότητας. Ακόμα και οι πλέον πρόσφατες έρευνες αναπαραστάσεων επιβεβαιώνουν ότι επικρατεί μια στερεοτυπική αντίληψη του εγκληματία ως «άνδρα, νεώτερης και μέσης ηλικίας, προερχόμενο από χαμηλά κοινωνικο-οικονομικά στρώματα, αλλοδαπό, με χαμηλό μορφωτικό επίπεδο...». Το προφίλ αυτό αποκλίνει σημαντικά από την εικόνα των δραστών που εμπλέκονται σε εγκληματικές δραστηριότητες και συνθέτουν την πραγματική εικόνα της εγκληματικότητας.

Το κείμενο δεν έχει μεταφρασθεί στα ελληνικά. Παραθέτω μεταφρασμένα αποσπάσματα για να αναδειχθούν οι διαχρονικές συνισταμένες στην έννοια, τις ερμηνείες και τις πρακτικές των εγκλημάτων του λευκού κολάρου.
«Στο κείμενο επιχειρείται μια σύγκριση μεταξύ του εγκλήματος της ανώτερης κοινωνικής τάξης ή τάξης του λευκού περιλαιμίου, η οποία αποτελείται από αξιοσέβαστους επιχειρηματίες και επαγγελματίες και του εγκλήματος των χαμηλότερων κοινωνικών τάξεων... Οι εγκληματολογικές στατιστικές δείχνουν ανομοιόμορφα ότι το έγκλημα όπως γενικά θεωρείται και επίσημα μετράται, εμφανίζει υψηλή συχνότητα στις χαμηλές τάξεις και χαμηλή στις ανώτερες (τάξεις)· λιγότερο από το 2% των ατόμων που οδηγήθηκαν στις φυλακές για έναν χρόνο ανήκει στην ανώτερη τάξη. Αυτές οι στατιστικές αφορούν εγκληματίες που έχουν απασχολήσει την αστυνομία, τα δικαστήρια ενηλίκων και ανηλίκων και τις φυλακές και εγκλήματα όπως ανθρωποκτονία, επιθέσεις, ληστείες, κλοπές, απάτες και σεξουαλικά εγκλήματα... Οι κλασικές ερμηνείες είναι αναξιόπιστες, κυρίως γιατί προέρχονται από μονόπλευρα δείγματα, τα οποία δεν περιλαμβάνουν... την εγκληματική συμπεριφορά των επιχειρηματιών και επαγγελματιών...
Η εγκληματικότητα του λευκού περιλαιμίου στις επιχειρήσεις, τις περισσότερες φορές εκφράζεται με τη μορφή της διαστρέβλωσης των οικονομικών εκθέσεων των νομικών προσώπων, με τον επιδέξιο χειρισμό των χρηματιστηρίων, τη δωροδοκία, τις καταχρήσεις και την κακή διαχείριση των κεφαλαίων στις παραλαβές και τις πτωχεύσεις. Είναι αυτό που ο Αl Capone αποκάλεσε ως “νομιμοποιημένες απάτες”... Το οικονομικό κόστος των εγκλημάτων του λευκού περιλαιμίου είναι εμφανώς πολλαπλάσιο από το αντίστοιχο των εγκλημάτων που παραδοσιακά συνιστούν το “εγκληματικό ζήτημα”... Αν και η οικονομική ζημία από το έγκλημα του λευκού περιλαιμίου είναι πολύ σημαντική, όμως είναι μικρότερη από τη ζημία που προκαλείται στις κοινωνικές σχέσεις. Τα εγκλήματα αυτά προδίδουν την εμπιστοσύνη και επιφέρουν αναξιοπιστία, που με τη σειρά της εξασθενίζει την κοινωνική ηθική και παράγει κοινωνική αποδιοργάνωση σε ευρεία κλίμακα.
... Τα εγκλήματα των χαμηλών κοινωνικών τάξεων αντιμετωπίζονται από την αστυνομία, τους εισαγγελείς και δικαστές και με ποινικές κυρώσεις όπως πρόστιμα, φυλάκιση και ενίοτε θανατική ποινή. Τα εγκλήματα της ανώτερης τάξης ή δεν επιφέρουν καμία επίσημη αντίδραση ή η ζημία αντιμετωπίζεται από τα διοικητικά δικαστήρια ή από ιδιωτικούς αστυνομικούς ή επιτροπές και συμβούλια, ενώ οι κυρώσεις παίρνουν τη μορφή συστάσεων, αποφάσεων παύσης ή παραίτησης, την αφαίρεση άδειας και μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις επιβάλλονται πρόστιμα ή ποινές φυλάκισης. Επομένως οι εγκληματίες του λευκού κολάρου διαχωρίζονται από τους άλλους μέσω της διοικητικής οδού, με συνέπεια να μη θεωρούνται εγκληματίες από τον εαυτό τους, το κοινό ή / και τους εγκληματολόγους...».
Διαχρονική περιγραφή, φωτογραφικές περιπτώσεις. Και ο χρόνος δημοσίευσης του άρθρου: το 1940. Εξήντα εννέα χρόνια πριν!

ΤΑ ΝΕΑ, Τρίτη Αποψη, Πεμπτη 7 Μαϊου 2009

2009-05-09T08:37:00.000-07:00

[ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ]
Η φιλολογία της διαφθοράς

Η κυβέρνηση δεν έχει πείσει πως ενδιαφέρεται για την πάταξή της

Της Βάσως Αρτινοπούλου artinopoulou@gmail. com

Η διαφθορά καταλαμβάνει ολοένα και περισσότερο το λεξιλόγιο της καθημερινότητας και της πολιτικής ατζέντας. Συσχετίζεται περισσότερο με τη σκανδαλολογία, το φακελάκι και τη δωροδοκία. Πρόκειται μάλλον για μια λέξη πασπαρτού, που καλείται να περιγράψει πολιτικές κυρίως παθολογίες και συμπεριφορές.
Η έννοια της διαφθοράς, παρ΄ ότι έχουν διατυπωθεί σχετικοί ορισμοί τόσο στα διεθνή όσο και στα εσωτερικά νομοθετικά κείμενα, παραμένει ομιχλώδης. Τι είναι τελικά; Μια μορφή εγκληματικής δραστηριότητας ή/και οργανωμένου εγκλήματος;
Ένα άλλο σύστημα στάσεων, αντιλήψεων και πρακτικών για την αγορά, την ανταλλαγή, την οικονομία και την πολιτική; Ποιοι ορίζουν τη διαφθορά και τελικά οι όποιοι ορισμοί αντανακλούν τις ευρύτερες κοινωνικές αντιλήψεις, τις στάσεις του κοινού/ των κοινών, τις κουλτούρες και τις κυρίαρχες αναπαραστάσεις;
Τα ερωτήματα αυτά αναδεικνύονται όχι τόσο από την πολιτική φιλολογία της διαφθοράς, αλλά από τις εγγενείς αδυναμίες της μη συλλογικής απαξίας του φαινομένου και της επακόλουθης ανοχής σε αυτό.
Το- φαινομενικά- παράδοξο στην υπόθεση αυτή είναι ότι υπάρχει πλήθος οργανισμών που ασχολούνται με το φαινόμενο της διαφθοράς (ΟΗΕ, ΟΟΣΑ, Ε.Ε., Παγκόσμια Τράπεζα, κ.ά.), θεσμικών κειμένων, νομοθετικών ρυθμίσεων και παρεμβάσεων πρόληψης και αντιμετώπισης, που ωστόσο δεν έχουν «δείξει» τα αντίστοιχα προσδοκώμενα αποτελέσματα.
Επιπλέον έχουμε στοιχεία από συγκριτικές έρευνες για την έκταση και τη συχνότητα παγκοσμίως, την παρακολούθηση των αλλαγών στην κοινή γνώμη και τις αντιλήψεις, καθώς και τα επίπεδα ανοχής των πολιτών απέναντι στη διαφθορά.
Τι πραγματικά συμβαίνει; Γιατί η έως τώρα θεσμική απαξία της διαφθοράς δεν έχει αποδώσει τα αναμενόμενα οφέλη και η διαφθορά στον ιδιωτικό και τον δημόσιο τομέα παραμένει εκτεταμένη και συχνή; Και φυσικά δεν αναφέρομαι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και σε άλλες χώρες εντός και εκτός Ε.Ε.
Πέραν της πολυσυνθετότητας του φαινομένου (οικονομικοί, πολιτικοί, κοινωνικοί, πολιτισμικοί παράγοντες) που επηρεάζει τις βαθύτερες αιτιολογικές του προσεγγίσεις, οι κοινωνικοί επιστήμονες που ασχολούνται εκτενώς με το θέμα αναγνωρίζουν ότι υπάρχει απόσταση ανάμεσα στις αντιλήψεις περί διαφθοράς που ενυπάρχουν σε διάφορες κοινωνίες και εκείνου που ορίζεται ως διαφθορά στα επίσημα κείμενα. Με άλλα λόγια, οι ορισμοί, οι έννοιες και οι θεωρητικές κατασκευές που προσδιορίζουν το φαινόμενο είναι «άνωθεν» διαμορφωμένοι (up-bottom), ενίοτε α-σύμβατοι με τις κουλτούρες των λαών και περιορισμένης αποτελεσματικότητας στο να «επιβάλλουν» νέα ήθη και νέες πρακτικές. Η αντίστροφη διαδικασία, της αναγνώρισης δηλαδή του περιεχομένου της διαφθοράς από τη βάση προς την κορυφή (bottom-up), θα ήταν χρήσιμη και αποτελεσματική, προκειμένου να αναδειχθούν οι διαφορετικές κουλτούρες απέναντι στη διαφθορά.
Για παράδειγμα, στη χώρα μας η πολιτική διαχείριση των σκανδάλων από την κυβέρνηση (από τις υποκλοπές και το Βατοπέδι έως την υπόθεση Παυλίδη) δεν κατάφερε να πείσει τους πολίτες ότι υπάρχουν αδιαπραγμάτευτοι και ισχυροί κοινωνικοί - και κυρίως πολιτικοί- κανόνες για την πάταξη της διαφθοράς. Παρόμοιες στάσεις έχουν καταγραφεί σε πολλές έρευνες κοινής γνώμης (οι οποίες παρά τις μεθοδολογικές τους αδυναμίες, ακτινογραφούν έστω και θολά τις απόψεις των πολιτών).
Υπάρχουν ανοικτά ζητήματα όχι για τη ρητορική αποδοκιμασία της διαφθοράς, αλλά για την ουσιαστική, έμπρακτη, συνεπή και ουσιαστική αντιμετώπισή της. Η εμπιστοσύνη του πολίτη προς τους θεσμούς αποτελεί το κοινωνικό κεφάλαιο της διαφθοράς, τόσο ως προς την αιτιολογία της όσο και ως προς τα αποτελέσματά της, σε μια σχέση αντιστρόφως ανάλογη: όσο μεγαλύτερη εμπιστοσύνη υπάρχει τόσο μικρότερη η έκταση της διαφθοράς, και αντίστροφα, όσο μικρότερη εμπιστοσύνη των πολιτών προς τους θεσμούς τόσο πιο εκτεταμένη η διαφθορά. Ένα από τα- πολλάκλειδιά για την αποκωδικοποίηση της διαφθοράς.
Όποιος ενδιαφέρεται, ας το πάρει.
Η Βάσω Αρτινοπούλου είναι αναπληρώτρια καθηγήτρια Εγκληματολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου, ειδική πραγματογνώμων

συνέδριο Βουδαπέστης

2009-05-09T08:00:00.000-07:00

Καλεσμένη του Υπουργού Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης της Ουγγαρίας σε ευρωπαϊκή συνάντηση εμπειρογνωμόνων με αντικείμενο: European best practices of restorative justice in the criminal procedure (Budapest, 27-30 of April 2009). Τίτλος δικής μου παρουσίασης "Victim offender mediation in family violence. The greek experience". Ολα άψογα, ενδιαφέροντες συνάδελφοι από άλλα κράτη μέλη, και φυσικά το επίσημο δείπνο στο Κοινοβούλιο της Ουγγαρίας.

στοιχεία βιογραφικού

2009-04-25T10:44:00.000-07:00

Ι Δημοσιεύσεις

α. Βιβλία

Αρτινοπούλου, Βάσω. Συμβολή στη διερεύνηση της αιμομικτικής σχέσης μεταξύ πατέρα -κόρης (διδακτορική διατριβή, Πάντειο Πανεπιστήμιο, Τμήμα Κοινωνιολογίας, Αθήνα 1994), σελ. 345

Αρτινοπούλου Βάσω. Αιμομιξία: Θεωρητικές Προσεγγίσεις και Ερευνητικά Δεδομένα. Εκδόσεις Νομική Βιβλιοθήκη, Αθήνα 1995, σελ. 359

Αρτινοπούλου Βάσω, Μαγγανάς Αντώνης. Θυματολογία και Όψεις Θυματοποίησης. Εκδόσεις Νομική Βιβλιοθήκη, Αθήνα 1996, σελ. 214.

Αρτινοπούλου, Βάσω. (εισαγωγή και επιμέλεια) Νέα Κοινωνικά Κινήματα. Εγκληματολογική Προσέγγιση. Νομική Βιβλιοθήκη, Αθήνα 2000, σελ.286 .

Αρτινοπούλου, Βάσω. Βία στο σχολείο. Έρευνες και πολιτικές στην Ευρώπη. Εκδόσεις Μεταίχμιο, Αθήνα 2001.

Αρτινοπούλου, Βάσω. Το προφίλ των γυναικών-χρηστριών υπηρεσιών του Κέντρου Ερευνών για Θέματα Ισότητας. Εκτίμηση των υπηρεσιών του ΚΕΘΙ. Ανάλυση δεδομένων και προτάσεις παρέμβασης. ΚΕΘΙ Αθήνα, 2002.

Αρτινοπούλου Βάσω. Ενδο-οικογενειακή Κακοποίηση Γυναικών. Νομική Βιβλιοθήκη, Αθήνα 2006

Αρτινοπούλου Βάσω, Παπαθεοδώρου Θεόδωρος, Η Σεξουαλική παρενόχληση στην Εργασία, Νομική Βιβλιοθήκη, Αθήνα 2006.

Αρτινοπούλου, Βάσω. Η Αποκαταστατική Δικαιοσύνη. Νομική Βιβλιοθήκη (υπό έκδοση)

Β. Ερευνητικές εκθέσεις

1. Αρτινοπούλου, Β. Τσαλίκογλου, Φ., Ζαραφωνίτου Χ., Μαντόγλου Α. Οι Κοινωνικές Αναπαραστάσεις των Αστυνομικών για το Εγκληματικό Φαινόμενο. Έρευνα του Υπ. Δημόσιας Τάξης, 1995, σελ. 149.
2. Artinopoulou, V., Fatouros-Haritos, M., Dikaiou, M.,Tsalikoglou, F. et al. The street and homeless marginalized youth: A comparative feasibility study of problems and coping strategies. Report to the EU Youth for Europe Programme, June 1997.
3. Αρτινοπούλου, Β. Έρευνα αξιολόγησης του Κέντρου Δευτερογενούς Πρόληψης του Κέντρου Θεραπείας Εξαρτημένων Ατόμων, Αθήνα 2000.
4. Αρτινοπούλου, Β. Έρευνα αξιολόγησης του Σταθμού Συμβουλευτικής Εφήβων Παραβατών του Κέντρου Θεραπείας Εξαρτημένων Ατόμων. Αθήνα, 2000.
5. Αρτινοπούλου, Β. Έρευνα αξιολόγησης του Προγράμματος Κατάρτισης Εφήβων Παραβατών (ΣΤΡΟΦΗ, Κέντρο Θεραπείας Εξαρτημένων Ατόμων). Αθήνα, 2000.
6. Επιστημονική Υπεύθυνη της έρευνας με θέμα: «Το προφίλ των γυναικών-χρηστριών των υπηρεσιών του ΚΕΘΙ. Εκτίμηση των υπηρεσιών του ΚΕΘΙ: Ποσοτική και ποιοτική ανάλυση δεδομένων και προτάσεις παρέμβασης», Αθήνα 2002.
7. Επιστημονική Υπεύθυνη της έρευνας με θέμα: «Ενδο-οικογενειακή Βία κατά των γυναικών: Πρώτη πανελλαδική επιδημιολογική έρευνα» (σε συνεργασία με Ιακ. Φαρσεδάκη) του ΚΕΘΙ, Αθήνα 2003.
8. Επιστημονική Υπεύθυνη της έρευνας με θέμα: «Οι Γυναίκες στη σημερινή Ελλάδα: Ψυχοκοινωνικές διαστάσεις» (σε συνεργασία με Φ. Τσαλίκογλου) του ΚΕΘΙ, Αθήνα 2003
9. Επιστημονική Υπεύθυνη της έρευνας με θέμα: «Συνύπαρξη ανδρών και γυναικών στις ελληνικές ένοπλες δυνάμεις: Μια ολοένα εδραιούμενη πραγματικότητα. Προκλήσεις και προοπτικές» του ΚΕΘΙ, Αθήνα 2003
10. Επιστημονική Υπεύθυνη της έρευνας με θέμα: «Η σεξουαλική παρενόχληση στο χώρο της εργασίας: Πρώτη πανελλαδική επιδημιολογική έρευνα», (σε συνεργασία με Θ. Παπαθεοδώρου) του ΚΕΘΙ, Αθήνα 2004.
11. Επιστημονική Υπεύθυνη της έρευνας με θέμα: «Γυναίκες ανθρωποκτόνες στις γυναικείες φυλακές Κορυδαλλού» (σε συνεργασία με Β. Καρύδη) του ΚΕΘΙ, Αθήνα 2004.

Γ. Άρθρα (ενδεικτικά)

1. Αρτινοπούλου, Β. Η προβληματική του αιτιολογικού συσχετισμού ανάμεσα σε μορφές παρεκκλίνουσας συμπεριφοράς και εμπειρίες παιδικής σεξουαλικής κακοποίησης. Τιμητικός τόμος “Αφιέρωμα στον Η. Δασκαλάκη” Αθήνα 1992, σελ. 35-43

2. Αρτινοπούλου, Β. Σχεδιασμός, αξιολόγηση και δυσχέρειες των σύγχρονων κοινοτικών προγραμμάτων για την πρόληψη και αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας. Πρακτικά Δήμου Καλλιθέας για την Πρόληψη και Αντιμετώπιση της Παραβατικότητας Ανηλίκων, 1993.

3. Αρτινοπούλου, Β. Η βία στην οικογένεια. Δημοσιευμένη εισήγηση στο συνέδριο “Η ελληνική οικογένεια χτες-σήμερα”. Δήμος Αθηναίων, Δ/νση Κοινωνικής Μέριμνας, Αθήνα 1994.

4. Αρτινοπούλου, Β. Οι κοινωνικές αναπαραστάσεις του βιασμού στον Tύπο: Προλεγόμενα μιας έρευνας. Ελληνική Επιθεώρηση Εγκληματολογίας, Τεύχος 11-16, 1996.

5. Αρτινοπούλου, Β. Η συμβολή των φεμινιστικών προσεγγίσεων στη σύγχρονη κοινωνιολογική σκέψη, στο βιβλίο: Οι γυναικείες Σπουδές στην Ελλάδα και η Ευρωπαϊκή εμπειρία. Εκδόσεις Παρατηρητής, 1996, σελ. 111- 123.

6. Αρτινοπούλου, Β. Κρίση αξιών, θυματολογικό κίνημα και νεοσυντηρητισμός. Πρακτικά του 5ου Διεθνούς Συνεδρίου των Γαλλόφωνων Εγκληματολόγων. Αθήνα 1996. Πρακτικά

7. Αρτινοπούλου, Β. Ο κοινωνικοποιητικός ρόλος του σχολείου: Σύγχρονες παρεμβάσεις από την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Δήμος Καλλιθέας, Συνέδριο για την Παιδεία, Αθήνα 1996. Πρακτικά.

8. Artinopoulou, Vasso. Promoting procosial behavior as a school violence prevention policy. The case of Greece. In T. Mooij (ed.) Promoting Procosial Pupils Behavior. Institute of Applied Social Sciences, Neijmegen, The Netherlands, 1998.

9. Artinopoulou, Vasso. Violence against children and protective measures in Greece. Πρακτικά της Ευρωπαϊκής Ομάδας Εργασίας με θέμα: Βία και Προστασία Παιδιών. Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων, Διεύθυνση Ευρωπαϊκής Ένωσης, Ιανουάριος 1998.

10. Αρτινοπούλου, Β. Νέες μορφές θυματοποίησης στο κατώφλι του 21ου αιώνα. Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών. Αφιέρωμα στη μνήμη Ηλία Δασκαλάκη. Αθήνα 2000, σελ. 99-106.

11. Αρτινοπούλου, Β. Εγκληματολογικές όψεις των νέων κοινωνικών κινημάτων. Στο: Νέστωρ Κουράκης (επιμ.) Αντεγκληματική Πολιτική ΙΙ. Ποινικά, no 59, Εκδόσεις Αντ. Ν. Σάκκουλα, Αθήνα 2000, σελ. 3-22.

12. Αρτινοπούλου, Β. Η Σχολική Βία στην Ελλάδα: Ανασκόπηση ερευνών και στρατηγικές αντιμετώπισης. Ποινική Δικαιοσύνη, 2000, τεύχος 10, σελ. 1035-1041.

13. Artinopoulou, V. School violence in Greece: Research, overview and coping strategies. In Eric Debarbieux & Catherine Blaya, Violence in Schools. ESF Editeur, 2001, pp.111-126.

14. Αρτινοπούλου, Βάσω. Βία κατά των γυναικών. Οι πολιτικές της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Στον Τιμητικό Τόμο για την Α. Γιωτοπούλου- Μαραγκοπούλου «Δικαιώματα του Ανθρώπου και Αντεγκληματική Πολιτική» Εκδόσεις Νομική Βιβλιοθήκη, 2003, Τόμος Α’, σελ. 105-120.

15. Artinopoulou, V. and Farsedakis, J. La violence contre les femmes exercee par leurs conjoints ou compagnons. In: Une criminology de la Tradition a l’Innovation. Editions Larcier, 2006, pp. 81-87.

16. Αρτινοπούλου Βάσω. Ενδοοικογενειακή βία. Ανασκόπηση ερευνών, δράσεων και πολιτικών στην Ελλάδα (1990-2006). Τιμητικός τόμος για τον Καθηγητή Ι. Μανωλεδάκη, Εκδόσεις Σάκκουλα, 2007.

17. Αρτινοπούλου, Βάσω. Οι γκρίζες ζώνες της αποκαταστατικής δικαιοσύνης. Τιμητικός Τόμος για τον Καθηγητή Ιάκ. Φαρσεδάκη, Νομική Βιβλιοθήκη, 2009 (υπό έκδοση).

18. Αρτινοπούλου, Βάσω. Αποκαταστατική Δικαιοσύνη και Φύλο. Η περίπτωση της ενδοοικογενειακής βίας. Τιμητικός Τόμος για την Καθηγήτρια Κ. Σπινέλλη, Εκδόσεις Σάκκουλα, Αθήνα 2009 (υπό έκδοση).

19. Artinopoulou, Vasso. Victims of Crime in Contemporary Greece. Τιμητικός Τόμος για τον Καθηγητή Στ. Αλεξιάδη. Εκδόσεις Αντ. Σάκκουλα, 2009 (υπό έκδοση).

20. Artinopoulou, Vasso. Victim offender Mediation in family violence. The greek experience. Hungarian Ministry of Justice (forthcoming)

Επικείμενες δραστηριότητες (συνέδρια, ημερίδες κ.α.)

2009-04-25T09:55:00.000-07:00

28-29 Μαϊου Συνέδριο Ελλήνων Εγκληματολόγων, ΤΕΙ Μεσολογγίου

Βάσω Αρτινοπούλου / Prof. Vasso Artinopoulou

new publication on restorative justice and violence against women

New book on restorative justice

βιβλιοπαρουσίαση Ιανός 9 Ιανουαρίου 2012

Δευτέρα, 9 Ιανουαρίου 2012 22:00 IANOS Σταδίου 24Παρουσίαση βιβλίου

Βόλος -Εκδήλωση Ροταριανού Ομίλου 'Αργώ"

Δήλωση για την Ελευθεροτυπία

Ανοιχτό Πανεπιστήμιο Δήμου Χανίων, 16-12-11

Πρόσκληση από την Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Ισότητας, Νεολαίας και Δικαιωμάτων του Ανθρώπου της Βουλής των Ελλήνων

ΑΤΗ -Εκδοση Ψυχ-ιατρο-δικαστικής

εκδηλώσεις -ομιλίες

εκδηλώσεις -ομιλίες

Αγανακτισμένοι: Ενα νέο κοινωνικό κεφάλαιο;

TA NEA On-line - ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Μπάλα, θέαµα και βία

TA NEA On-line - Η αστοχία ενός γιαουρτιού

TA NEA On-line - ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Η (απ)αξία του νόµου

TA NEA On-line - ΤΡΊΤΗ ΑΠΟΨΗ Η εξουσία της φτώχειας

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΝΤΕΙΟ /ΓΕΩΡΓΙΟ ΦΡΑΓΚΟΥΔΗ - GEORGIOS S. FRANGOUDIS_07.flv

IARS AT PANTEION CONFERENCE

Panteion Conference on Human Rights, December 17th, New Acropolis Meusum

TA NEA On-line - [ ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ ] Εθισµένοι στο έγκληµα

Νεες κυκλοφορίες

cv english 2012

Αστυνομία και Δικαιώματα, ΤΑ ΝΕΑ, 3 Δεκεμβρίου 2009

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗΣ

ΤΑ ΝΕΑ, Τρίτη Αποψη, Πεμπτη 5 Νοεμβρίου 2009

ΤΟ ΒΗΜΑ

[ ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ ] Πολιτική και εγκληματικότητα

ΤΑ ΝΕΑ, Τρίτη Αποψη, Πεμπτη 2 Ιουλίου 2009

ΤΑ ΝΕΑ, Τρίτη Αποψη, Πεμπτη 4 Ιουνίου 2009

ΤΑ ΝΕΑ, Τρίτη Αποψη, Πεμπτη 7 Μαϊου 2009

συνέδριο Βουδαπέστης

στοιχεία βιογραφικού

Επικείμενες δραστηριότητες (συνέδρια, ημερίδες κ.α.)

Δευτέρα, 9 Ιανουαρίου 2012 22:00
IANOS Σταδίου 24

Παρουσίαση βιβλίου